بانک مرکزی: محاصره دریایی عامل کاهش تقاضای ارز نبود

بانک مرکزی در پاسخ به خبر خبرگزاری فارس با عنوان «کَره‌گیری رئیس بانک مرکزی از محاصره آمریکا» نوشت:

۱. اظهارات رئیس‌کل بانک مرکزی درباره کاهش تقاضای روزانه ارز در مرکز مبادله، ناظر به تحولات دی‌ماه و پس از اصلاح سیاست ارزی بوده و به گواه آمار، میزان تقاضای ارز بعد از اصلاح سیاست، کاهش قابل ملاحظه داشته است. این موضوع اساساً ارتباطی با تحولات اخیر حمل‌ونقل دریایی یا تأخیرهای ناشی از محاصره ادعایی ندارد. ارتباط دادن این آمار به یک بازه زمانی غیرمرتبط، فاقد مبنای کارشناسی و مغایر با واقعیت است.

۲. تجربه اقتصادی کشور نشان می‌دهد که چندنرخی بودن ارز همواره با دو پیامد نامطلوب همراه بوده است: از یک‌سو ایجاد تقاضای غیرواقعی برای دریافت ارز ارزان و از سوی دیگر، شکل‌گیری تعهدات و بدهی‌هایی که در نهایت به منابع آینده کشور فشار وارد می‌کنند. کاهش تقاضای روزانه مرکز مبادله نشانه‌ای آشکار از حذف بخشی از این تقاضاهای غیرواقعی، غیرتجاری و رانتی است؛ نه آن‌گونه که ادعا شده، حاصل خارج کردن اجباری واردکنندگان واقعی از صف تخصیص.

۳. مهلت ایفای تعهدات وارداتی، تابع قوانین ابلاغی و فرآیندهای نظارتی مشخص است و تمدید یا عدم تمدید آن بر اساس بررسی‌های کارشناسی، سوابق پرونده و نوع کالا صورت می‌گیرد. این فرآیند به هیچ عنوان شخصی، سلیقه‌ای یا موردی نبوده و ادعای حذف عمدی واردکنندگان با عدم تمدید مهلت تعهدات، نادرست و غیرمسئولانه است. بانک مرکزی موظف است در چارچوب قانون، از صیانت از منابع ارزی و انضباط‌بخشی به تعهدات اطمینان حاصل کند.

۴. در این خصوص، بانک مرکزی از یک طرف مهلت ایفای تعهدات واردکنندگان محترم را بر اساس مصوبات مراجع ذیصلاح تمدید کرده و با اینکار مانع از شکل گیری و ثبت تعهدات منقضی در پرونده آنها و قرار گرفتنشان در لیست سیاه شده است. از طرف دیگر در چند مرحله به صورت خودکار، مهلت خرید ارز ثبت سفارشهایی که متاثر از اتفاقهایی نظیر جنگ تحمیلی، توقف فعالیت تعدادی از بانکها و تعطیلات مربوط به مراسم وداع با رهبر شهید و عزیز انقلاب موفق به خرید ارز نشده بودند را تمدید کرده است. به گونه ای که از ابتدای سال تاکنون همواره بیش از یک و نیم میلیارد دلار مجوز خرید ارز معتبر امکان مراجعه به مرکز مبادله و خرید ارز را داشته اند.

۵. علی الاصول زمانی تخصیص ارز به یک بازرگان اعطا می‌شود که ارز متناسب با آن تخصیص در سمت عرضه‌ی ارزهای صادراتی وجود داشته و قابل تامین باشد.

نوسان حجم تقاضا در همه بازارها، در بازه ها و مقاطع مختلف زمانی از رفتارهای معمول و عادی متقاضیان است که به اقتضای شرایط متقاضی صورت می‌پذیرد و حجم عرضه و تقاضای ارز در مرکز مبادله نیز متاثر از این موضوع، همواره با افت و خیزهایی مواجه بوده است. علی ای حال، روند معاملات مثبت بوده و جریان واردات کالا به کشور از استمرار مناسب برخوردار است.

۶. در شرایطی که کشور با محدودیت‌ها و فشارهای بیرونی مواجه است، مدیریت دقیق مصارف ارزی و اولویت‌بندی تخصیص‌ها یک ضرورت ملی است. بانک مرکزی ضمن تأکید بر حمایت از واردکنندگان واقعی که در چارچوب قانون عمل می‌کنند، اعلام می‌دارد که بررسی درخواست‌های تمدید مهلت بر پایه مستندات معتبر انجام می‌شود و از ایجاد تعهدات صوری یا معوق که به منابع آینده آسیب می‌زند، جلوگیری خواهد کرد.

در پایان خاطرنشان می‌شود بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران ضمن استقبال از نقدهای حرفه‌ای، از خبرگزاری فارس انتظار دارد در تحلیل سیاست‌های ارزی کشور از نقل گزاره‌های غیرمستند، پیوند دادن آمارهای دوره‌های زمانی متفاوت و به‌کارگیری تعبیرهای ناصواب پرهیز کنند تا فضای تحلیل کارشناسی، جایگزین فضاسازی‌های رسانه‌ای شود.